Analiza wrażliwości jako element zmniejszenia ryzyka inwestycyjnego w projektach OZE – na przykładzie biogazowni

Drukuj PDF

Autor

Piotr Bakoń
„ENERGOPOMIAR” Sp. z o.o.
Zakład Techniki Cieplnej

Artykuł opisuje jakie czynniki powinny zostać uwzględnione podczas procesu tworzenia modelu ekonomicznego służącego do wykonania analizy wrażliwości. Podejście takie pozwala na zmniejszenie ryzyka inwestycyjnego oraz określenie granic prawdopodobnych zysków. Przedstawia przykładową analizę wrażliwości dla biogazowi, uwzględniającą ryzyka cząstkowe oraz zmiany gospodarcze.

Czynniki, jakie należy uwzględnić w procesie inwestycyjnym biogazowni

Przy realizacji projektu inwestycyjnego mamy do czynienia z szeregiem zmiennych mających wpływ na daną inwestycję. Można je podzielić na czynniki: 1. materialne (wyrażone bezpośrednio w pieniądzu); 2. niematerialne (wyrażone w wartościach innych niż pieniądz).

Do pierwszej grupy czynników można zaliczyć następujące zmienne: ceny energii elektrycznej, ceny energii cieplnej, koszty pozyskania substratów, koszy utylizacji odpadów pofermentacyjnych, ceny pofermentu, ceny kolorowych certyfikatów (zielonych, brązowych, żółtych i fioletowych), dotację do inwestycji, koszty inwestycyjne, wynagrodzenia pracowników obsługujących obiekt, koszty serwisowania i eksploatacji.

Do drugiej grupy zmiennych możemy zaliczyć takie czynniki jak: politykę państwa wspierającą budowę lokalnych biogazowni, poglądy lokalnej społeczności dotyczące biogazowni, lokalizacja biogazowni, doświadczenie projektantów oraz budowniczych, doświadczenie obsługi biogazowni, dostępność i niezawodność technologii, uwarunkowania ekologiczne (normy środowiskowe), czas potrzebny na uzyskanie wymaganych zezwoleń, trudności w uzyskaniu poszczególnych zezwoleń, możliwości wyprowadzenia mocy elektrycznej i cieplnej z biogazowni,  dostępność substratów.


Co to jest ryzyko? Niwelowanie ryzyk

Pojęcie ryzyka potocznie rozumiane jest jako miara lub ocena wystąpienia jakiegoś zagrożenia lub niepożądanego zjawiska na skutek podjęcia przez inwestora określonej decyzji lub wystąpienia prawdopodobnych zdarzeń niezależnych od inwestora. W tym artykule pojęcie ryzyka jest wykorzystywane w znaczeniu szansy wystąpienia zjawiska mającego wpływ na budowę i funkcjonowanie biogazowni. Zdarzenia mające związek z inwestycją możemy podzielić na dwie grupy, tj. zdarzenia występujące podczas fazy budowy oraz występujące podczas eksploatacji obiektu. Projektowanie biogazowni możemy zaliczyć do fazy budowy. Niwelowanie ryzyka to procesy (procedury) pozwalające na alternatywne dojście do celu, którym jest realizacja danego zadania.


Przykładowe zdarzenia, które mogą wystąpić podczas fazy budowy biogazowni:

  • Protesty społeczne przeciw budowie biogazowni – w celu zniwelowania tego ryzyka należy przeprowadzić konsultacje społeczne w jak najszerszym gronie lokalnych mieszkańców.
  • Brak dużego doświadczenia na rynku polskim w budowie biogazowni – w celu zniwelowania ryzyka należy zapewnić inwestycji nadzór inżyniera kontraktu, zatrudnić do realizacji inwestycji przedsiębiorstwa, które już realizowały projekty, ciągle współpracować z dostawcą technologii.
  • Starty związane z wypadkami, awariami, błędami obsługi na placu budowy, spowodowane przez podwykonawców – w celu zniwelowania tego ryzyka należy zawrzeć z podwykonawcami stosowne umowy wymuszające na nich posiadanie odpowiedniej wielkości polis OC.
  • Wykonanie elementów inwestycji niezgodnie z projektem – w celu zniwelowania tego ryzyka należy zapewnić inwestycji nadzór autorski projektantów.
  • Wykorzystanie niewłaściwych materiałów do budowy biogazowni – w celu zniwelowania tego ryzyka należy zapewnić inwestycji nadzór wykwalifikowanego i doświadczonego kierownika budowy.
  • Zmiana praw własności gruntu – w celu zniwelowania tego ryzyka należy podpisać długoterminowe umowy najmu gruntu lub wykupić grunt, na którym ma być realizowana inwestycja.
  • Nieuzyskanie pozytywnej opinii dotyczącej środowiskowych uwarunkowań – w celu zniwelowania tego ryzyka podczas projektowania biogazowni należy zapewnić zgodność z obowiązującymi normami środowiskowymi oraz zadbać o to, aby jej niekorzystne oddziaływanie na środowisko było minimalne.
  • Nieuzyskanie pozwolenia na budowę – w celu zniwelowania tego ryzyka należy zapewnić, aby projekty wykonane w ramach inwestycji były zgodne z obowiązującymi normami i przepisami.
  • Problemy z uzyskaniem pozwolenia na przyłącze elektroenergetyczne – w celu zniwelowania tego ryzyka należy wybrać lokalizację biogazowni, w sąsiedztwie której przechodzą co najmniej dwie linie o odpowiednim napięciu.
  • Wydłużanie się procesu uzyskiwania wymaganych pozwoleń – w celu zniwelowania tego ryzyka w procesie inwestycyjnym należy uwzględnić maksymalny, przewidziany ustawami czas uzyskania poszczególnych pozwoleń.
  • Problemy z uzyskaniem koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej – w celu zminimalizowania tego ryzyka należy dokonać doboru substratów kwalifikujących biogazownię do biogazowni rolniczych, które nie wymagają koncesji na wytwarzanie energii elektrycznej.
Przeczytaj cały artykuł - więcej